» Blogs, Nieuws
» Technologie

»

Digitalisering in het onderwijs: stap voor- of achteruit?

Technologie is met ons dagelijks leven verstrengeld. Corona zorgde voor een digitale versnelling slag in het onderwijs. Moeten we daar wel zo blij mee zijn? Er zijn zowel voordelen als nadelen over gedigitaliseerd onderwijs.

Wat is er nodig voor digitalisering in het onderwijs?

Digitalisering en 21e-eeuwse vaardigheden

Doordat leerlingen vandaag de dag opgroeien in een digitale wereld, moeten ze hun weg kunnen vinden in een digitale omgeving. Dit betekent dat leerlingen een aantal vaardigheden onder de knie moeten hebben. Hierbij gaat het om vier vaardigheden die onder digitale geletterdheid vallen:

  1. ict-basisvaardigheden,
  2. informatievaardigheden,
  3. computational thinking (programmeren en coderen)
  4. mediawijsheid.

Deze vaardigheden zijn onderdeel van de zogeheten ‘21e-eeuwse vaardigheden’. Om kinderen voor te bereiden op de digitale toekomst is digitale geletterdheid één van de vakgebieden die niet mag ontbreken op school.

Leerlingen deze vaardigheden aanleren is makkelijker gezegd dan gedaan. Er ligt een risico dat scholen zich richten op een specifiek onderdeel van digitale geletterdheid, zoals programmeren of coderen. Dit is slechts één van de onderdelen, namelijk computational thinking. Om leerlingen echt goed te laten meebewegen met de digitalisering is het van belang om aandacht te schenken aan alle onderdelen. Bijvoorbeeld basiskennis over het gebruik van computers, kritisch omgaan met de media, verwerken van digitale informatie en problemen oplossen met behulp van computers.

Gepersonaliseerd onderwijs

Voordeel: kinderen kunnen verschillende voorkeuren hebben om te leren. Digitalisering in het onderwijs maakt het een stuk makkelijker om het onderwijs te personaliseren. Zo kan er een leerpad gecreëerd worden dat interessant is voor de leerling, maar er kan ook gekozen worden voor alternatieve, online toetsvormen dat beter aansluit bij de vaardigheden van de leerling. Er kan bijvoorbeeld gekozen worden voor summatief en formatief toetsen, online presentaties of mondelinge.

Valkuil: gepersonaliseerd onderwijs kan ertoe leiden dat leerlingen té zelfstandig te werk gaan. Leerlingen kiezen hun favoriete leermethode en kunnen zo op hun eigen manier en in hun eigen tempo aan de slag. Voor de ene leerling is dit een uitkomst, voor de andere leerling verreweg van wat hij/zij nodig heeft. Er ontstaat een kloof tussen de docent en de leerling waardoor persoonlijke aandacht moeilijker wordt om te geven.

Educatieve apps

Voordeel: doordat het onderwijs meer en meer digitaliseert, zijn er honderden educatieve apps in het leven geroepen die leren leuker, makkelijker, interessanter én minder stressvol maken. Door applicaties in te zetten kan een docent de les veel beter laten aansluiten bij de leefwereld van leerlingen, omdat zij zich van jongs af aan al in een digitale wereld bewegen. Er zijn apps die spelenderwijs leren mogelijk maken, zoals Duolingo en Squla, maar ook programma’s die de docent kunnen helpen om de voortgang van leerlingen te volgen, zoals WRTS.

Valkuil: het nadeel van het inzetten van apps is dat leerlingen sneller afgeleid zijn. Als ze zich eenmaal achter een scherm bevinden, ligt er een wereldwijd web voor ze open waarop ze kunnen surfen. Leuk voor hun, minder voor de docent. Daarnaast leidt het inzetten van apps ook tot een langere schermtijd, waardoor hoofdpijn en aanverwante klachten kunnen optreden.

Het sociale aspect

Voordeel: fysieke flexibiliteit: doordat programma’s worden ingezet voor online lessen zoals Teams, Zoom, Mentimeter en Kahoot kunnen de lessen praktisch overal gevolgd en gegeven worden. Ze zijn niet langer gebonden aan een fysieke locatie. Dit biedt zowel leerlingen als docenten veel flexibiliteit.

Valkuil: sociale interactie: de afbreuk die digitaal onderwijs doet aan socialisatie, werpt een schaduw over de inzet van deze digitale hulpmiddelen. Elke leerling zit thuis in zijn eigen bubbel, waardoor een gesprek met de professor of met een klasgenoot in de lunchpauze vaak uitblijft. De drempel om de docent of leerlingen aan te spreken wordt alsmaar groter omdat je elkaar niet spontaan tegenkomt.

Combinatie van online en offline

Er kleven zowel voor- en nadelen aan digitaal onderwijs, waardoor een keuze tussen online en offline lesgeven moeilijk te maken is. Het beste is om een middenweg te vinden waarbij je kan profiteren van alle voordelen van digitaal onderwijs, zonder dat klassikaal lesgeven verloren gaat. Met dat in het achterhoofd kom je tot de volgende conclusie: hybride onderwijs is de juiste keus. Mede door het gebruik van tools als Teams, Zoom, Kahoot, WRTS enzovoort liggen er veel kansen voor gepersonaliseerd onderwijs. Om ook aan de sociale behoeften van leerlingen te voldoen, moeten we klassikaal lesgeven niet van tafel vegen, maar het opnieuw omarmen. Net als voor Corona.

Praktijkvoorbeeld van hybride onderwijs

Maar nu is de vraag, hoe pas je hybride onderwijs toe in de praktijk? Een methode om fysiek en online onderwijs succesvol te combineren is met de methode ‘flipping the classroom’. Hierbij bestuderen de leerlingen de lesstof in de online les en in de fysieke les gaan ze ermee aan de slag. Door deze methode kan je de vruchten plukken van zowel online als offline les.

Tags: , , , ,
Je moet inloggen om een reactie te kunnen plaatsen.

Ook interessant

Community Leden

Alle Leden >>>

Whitepaper arbeidsmarkt

Whitepaper onderwijs arbeidsmarkt

Whitepaper digitale toepassing didactiek

didactiek download

Whitepaper HR

HR download onderwijs

Whitepaper Hybride leeromgeving

Leeromgeving download

Whitepaper maatschappij

Maatschappij onderwijs download

Whitepaper onderwijsontwikkeling

onderwijsontwikkeling download

Whitepaper effectief afstandsonderwijs

Onderwijs organiseren download

Whitepaper professionalisering

onderwijs professionalisering download

Whitepaper Docent de dupe van technologie

Onderwijs Technologie download

Onderwijs Innovatie Festival

Registreer je als lid

Log In

Word Gratis Lid

Word lid

Met Onderwijscommunity maken we het werkveld iedere dag een stukje beter en mooier. Meld je gratis aan als lid, maak verbinding, haal én breng kennis, maak je eigen ledenprofiel, connect met andere leden en meer.

Publiceer

Heb je een uniek en interessant artikel geschreven en denk je dat deze interessant kan zijn voor de leden van Onderwijscommunity? Stuur deze dan in via het formulier en wij gaan er mee aan de slag.

Advertentie

In de spotlight

Vacature

Boek

Kalender

App

Wat is er nodig voor digitalisering in het onderwijs?

Digitalisering en 21e-eeuwse vaardigheden

Doordat leerlingen vandaag de dag opgroeien in een digitale wereld, moeten ze hun weg kunnen vinden in een digitale omgeving. Dit betekent dat leerlingen een aantal vaardigheden onder de knie moeten hebben. Hierbij gaat het om vier vaardigheden die onder digitale geletterdheid vallen:

  1. ict-basisvaardigheden,
  2. informatievaardigheden,
  3. computational thinking (programmeren en coderen)
  4. mediawijsheid.

Deze vaardigheden zijn onderdeel van de zogeheten ‘21e-eeuwse vaardigheden’. Om kinderen voor te bereiden op de digitale toekomst is digitale geletterdheid één van de vakgebieden die niet mag ontbreken op school.

Leerlingen deze vaardigheden aanleren is makkelijker gezegd dan gedaan. Er ligt een risico dat scholen zich richten op een specifiek onderdeel van digitale geletterdheid, zoals programmeren of coderen. Dit is slechts één van de onderdelen, namelijk computational thinking. Om leerlingen echt goed te laten meebewegen met de digitalisering is het van belang om aandacht te schenken aan alle onderdelen. Bijvoorbeeld basiskennis over het gebruik van computers, kritisch omgaan met de media, verwerken van digitale informatie en problemen oplossen met behulp van computers.

Gepersonaliseerd onderwijs

Voordeel: kinderen kunnen verschillende voorkeuren hebben om te leren. Digitalisering in het onderwijs maakt het een stuk makkelijker om het onderwijs te personaliseren. Zo kan er een leerpad gecreëerd worden dat interessant is voor de leerling, maar er kan ook gekozen worden voor alternatieve, online toetsvormen dat beter aansluit bij de vaardigheden van de leerling. Er kan bijvoorbeeld gekozen worden voor summatief en formatief toetsen, online presentaties of mondelinge.

Valkuil: gepersonaliseerd onderwijs kan ertoe leiden dat leerlingen té zelfstandig te werk gaan. Leerlingen kiezen hun favoriete leermethode en kunnen zo op hun eigen manier en in hun eigen tempo aan de slag. Voor de ene leerling is dit een uitkomst, voor de andere leerling verreweg van wat hij/zij nodig heeft. Er ontstaat een kloof tussen de docent en de leerling waardoor persoonlijke aandacht moeilijker wordt om te geven.

Educatieve apps

Voordeel: doordat het onderwijs meer en meer digitaliseert, zijn er honderden educatieve apps in het leven geroepen die leren leuker, makkelijker, interessanter én minder stressvol maken. Door applicaties in te zetten kan een docent de les veel beter laten aansluiten bij de leefwereld van leerlingen, omdat zij zich van jongs af aan al in een digitale wereld bewegen. Er zijn apps die spelenderwijs leren mogelijk maken, zoals Duolingo en Squla, maar ook programma’s die de docent kunnen helpen om de voortgang van leerlingen te volgen, zoals WRTS.

Valkuil: het nadeel van het inzetten van apps is dat leerlingen sneller afgeleid zijn. Als ze zich eenmaal achter een scherm bevinden, ligt er een wereldwijd web voor ze open waarop ze kunnen surfen. Leuk voor hun, minder voor de docent. Daarnaast leidt het inzetten van apps ook tot een langere schermtijd, waardoor hoofdpijn en aanverwante klachten kunnen optreden.

Het sociale aspect

Voordeel: fysieke flexibiliteit: doordat programma’s worden ingezet voor online lessen zoals Teams, Zoom, Mentimeter en Kahoot kunnen de lessen praktisch overal gevolgd en gegeven worden. Ze zijn niet langer gebonden aan een fysieke locatie. Dit biedt zowel leerlingen als docenten veel flexibiliteit.

Valkuil: sociale interactie: de afbreuk die digitaal onderwijs doet aan socialisatie, werpt een schaduw over de inzet van deze digitale hulpmiddelen. Elke leerling zit thuis in zijn eigen bubbel, waardoor een gesprek met de professor of met een klasgenoot in de lunchpauze vaak uitblijft. De drempel om de docent of leerlingen aan te spreken wordt alsmaar groter omdat je elkaar niet spontaan tegenkomt.

Combinatie van online en offline

Er kleven zowel voor- en nadelen aan digitaal onderwijs, waardoor een keuze tussen online en offline lesgeven moeilijk te maken is. Het beste is om een middenweg te vinden waarbij je kan profiteren van alle voordelen van digitaal onderwijs, zonder dat klassikaal lesgeven verloren gaat. Met dat in het achterhoofd kom je tot de volgende conclusie: hybride onderwijs is de juiste keus. Mede door het gebruik van tools als Teams, Zoom, Kahoot, WRTS enzovoort liggen er veel kansen voor gepersonaliseerd onderwijs. Om ook aan de sociale behoeften van leerlingen te voldoen, moeten we klassikaal lesgeven niet van tafel vegen, maar het opnieuw omarmen. Net als voor Corona.

Praktijkvoorbeeld van hybride onderwijs

Maar nu is de vraag, hoe pas je hybride onderwijs toe in de praktijk? Een methode om fysiek en online onderwijs succesvol te combineren is met de methode ‘flipping the classroom’. Hierbij bestuderen de leerlingen de lesstof in de online les en in de fysieke les gaan ze ermee aan de slag. Door deze methode kan je de vruchten plukken van zowel online als offline les.

Menu