Tijdelijke contracten in het onderwijs: wat verandert er in 2026?

Vanaf 2026 blijven de basisregels voor tijdelijke arbeidsovereenkomsten in het onderwijs grotendeels gelijk aan andere sectoren. Toch kent het onderwijs enkele belangrijke uitzonderingen. Deze uitzonderingen maken dat schoolbesturen, HR-medewerkers en tijdelijke krachten goed moeten opletten bij het opstellen of verlengen van contracten. In dit artikel zetten we de hoofdregels én de onderwijsspecifieke uitzonderingen overzichtelijk op een rij. Zo weet je waar je aan toe bent en voorkom je vervelende verrassingen.

De zogenoemde ketenregeling blijft het uitgangspunt, maar er zijn afwijkingen mogelijk – en soms zelfs noodzakelijk – vanwege de aard van het onderwijs. Denk aan tijdelijke vervanging bij ziekte, invalcontracten en urenuitbreidingen. We leggen per thema uit wat er wel en niet mag.

De ketenregeling in het kort

De ketenregeling bepaalt hoeveel tijdelijke contracten een werkgever mag aanbieden, voordat een arbeidsovereenkomst automatisch wordt omgezet in een vast contract. In 2026 blijft de hoofdregel dat een werknemer maximaal drie tijdelijke contracten mag krijgen in een periode van 36 maanden. Wordt deze grens overschreden, dan ontstaat van rechtswege een vast dienstverband. [[rijksoverheid]](https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/arbeidsovereenkomst-en-cao/plannen-kabinet-voor-meer-balans-tussen-vast-werk-en-flexwerk)

Een keten wordt onderbroken wanneer er meer dan zes maanden tussen twee contracten zit. In dat geval begint de telling opnieuw. [[arslan]](https://arslan.nl/tijdelijke-arbeidsovereenkomst-rechten-en-plichten-voor-werkgever-en-werknemer/)

Binnen het onderwijs kan hiervan worden afgeweken in de cao. Zo is het in veel gevallen toegestaan om zes tijdelijke contracten in maximaal vier jaar aan te bieden. Dit biedt scholen de ruimte om flexibeler om te gaan met tijdelijke inzet, bijvoorbeeld voor projecten of tijdelijke vervanging. [[vo-raad]](https://www.vo-raad.nl/artikelen/nationaal-programma-onderwijs-en-tijdelijke-arbeidsovereenkomsten)

Uitzonderingen voor invalkrachten in het primair onderwijs

Een belangrijke uitzondering geldt voor invalkrachten die worden ingezet bij ziektevervanging in het primair en speciaal onderwijs. Voor deze groep geldt géén automatische omzetting naar een vast contract, zolang de tijdelijke arbeidsovereenkomsten uitsluitend zijn bedoeld voor vervanging bij ziekte. [[lawandmore]](https://lawandmore.nl/blog-nl/de-verborgen-gevaren-van-een-tijdelijk-contract/)

Zolang deze vervangingen plaatsvinden binnen een periode van maximaal 36 maanden, mag een schoolbestuur een onbeperkt aantal tijdelijke contracten sluiten. [[holla]](https://www.holla.nl/nieuws/de-afwijkende-ketenregeling-in-het-onderwijs) Dit biedt flexibiliteit, maar vraagt ook om duidelijke communicatie richting de werknemer, om misverstanden te voorkomen over de aard en duur van het dienstverband.

Uitzonderingen voor leraren in opleiding of zonder bevoegdheid

Voor docenten die nog in opleiding zijn, of (tijdelijk) zonder bevoegdheid lesgeven, bestaat eveneens een uitzondering. In bepaalde gevallen mag de keten worden verlengd met maximaal 12 maanden, zodat de werknemer de opleiding kan afronden. Als dit succesvol gebeurt, kan het tijdelijke contract worden omgezet in een vast dienstverband. [[holla]](https://www.holla.nl/nieuws/de-afwijkende-ketenregeling-in-het-onderwijs)

Deze regeling bevordert de instroom van nieuwe leraren, zonder dat scholen direct vastzitten aan langdurige verplichtingen. Tegelijkertijd biedt het startende docenten perspectief op continuïteit.

Tijdelijke uitbreiding van uren: wel of niet onder de keten?

Een grijs gebied binnen het onderwijs betreft de tijdelijke uitbreiding van uren bij medewerkers met een vast dienstverband. In veel gevallen worden deze extra uren niet gezien als een nieuw contract, waardoor de ketenregeling niet automatisch van toepassing is.

Toch is dit afhankelijk van de sector. In het mbo is in de cao vaak expliciet vastgelegd dat de ketenregeling wél geldt voor tijdelijke urenuitbreiding. [[capra]](https://capra.nl/tijdelijke-urenuitbreidingen-in-het-onderwijs-en-de-ketenregeling/)

In het po en vo is het juridisch toegestaan om onbeperkt tijdelijke uitbreidingen af te spreken. Maar let op: het structureel stapelen van tijdelijke uitbreidingen zonder uitzicht op vaste uitbreiding wordt afgeraden. Vanuit goed werkgeverschap is het belangrijk om tijdig het gesprek aan te gaan over de structurele formatie, zeker als een werknemer al langere tijd extra uren werkt.

Flexibele inzet: oproep en predictie

Net als in andere sectoren zijn er ook in het onderwijs strengere regels rondom oproepcontracten en flexibele inzet. Denk hierbij aan voorspelbaarheid in werktijden, tijdige oproep én doorbetaling bij afzegging.

Deze regels gelden ook voor vervangingspools of andere flexibele vormen van inzet. Tijdige communicatie is verplicht: een werknemer moet minimaal vier dagen van tevoren worden opgeroepen. Wordt er later afgezegd, dan heeft de werknemer recht op loon over de geplande uren. [[nysingh]](https://www.nysingh.nl/app/uploads/artikel-Ilona-de-Graaff-02-2020.pdf)

Deze regels dwingen schoolbesturen om zorgvuldiger om te gaan met tijdelijke inzet, wat uiteindelijk bijdraagt aan een stabielere personeelsplanning.

Aandacht voor goed werkgeverschap

Hoewel de wet veel ruimte biedt, vraagt het werken met tijdelijke krachten in het onderwijs ook om ethisch en zorgvuldig handelen. Het langdurig inzetten van tijdelijke docenten, zonder perspectief op vast werk, kan leiden tot onvrede, verloop en verlies van kwaliteit.

Schoolbesturen doen er goed aan om bij het opstellen van beleid niet alleen te kijken naar wat mag, maar ook naar wat wenselijk is. De inzet van tijdelijke krachten moet passen binnen een breder personeelsbeleid dat gericht is op behoud, professionalisering en waardering van medewerkers.

Afsluiting: houd grip op tijdelijke inzet

In 2026 blijft de basis van de ketenregeling gelijk, maar de onderwijsspecifieke uitzonderingen zorgen voor nuance. Schoolleiders, HR-adviseurs en bestuurders doen er goed aan om deze uitzonderingen te kennen en toe te passen waar nodig, zonder het overzicht te verliezen. Door duidelijke afspraken te maken en transparant te zijn richting medewerkers, voorkom je juridische risico’s én versterk je het vertrouwen op de werkvloer.

Meer lezen over tijdelijke contracten in het onderwijs

Wil je meer lezen over dit onderwerp? Bekijk dan:De afwijkende ketenregeling in het onderwijs op Holla of dit artikel van Capra Advocaten