De verwachtingen van medewerkers over secundaire arbeidsvoorwaarden zijn ingrijpend veranderd. Nieuw onderzoek van Alleo (by Epassi) en Pole Star Advisory laat zien waar de kansen liggen — en waarom schoolbesturen niet langer kunnen wachten.
Stel je voor: een enthousiaste leraar solliciteert bij jouw school. Het gesprek verloopt uitstekend. Maar als het aanbod op tafel komt, haakt hij af. Niet vanwege het salaris — maar omdat de secundaire arbeidsvoorwaarden niet aansluiten bij wat hij nodig heeft.
Dit scenario speelt zich vaker af dan schoolbestuurders denken. Uit de Great Employee Benefits Study 2026 blijkt dat 55% van de sollicitanten een aanbod afwijst als de benefits niet kloppen. In een sector die al kampt met een hardnekkig lerarentekort is dat een getal dat je wakker zou moeten houden.
Benefits als strategisch personeelsinstrument
In het onderwijs zijn secundaire arbeidsvoorwaarden lang gezien als een bijzaak — iets wat geregeld is via de cao en verder weinig aandacht behoeft. Maar de arbeidsmarkt is veranderd. Leraren, onderwijsondersteunend personeel en leidinggevenden maken bewuste keuzes over waar ze willen werken en waarom. Benefits zijn daarin een steeds doorslaggevender factor.
Het onderzoek maakt duidelijk dat medewerkers inmiddels anders naar hun arbeidsrelatie kijken. 59% geeft de voorkeur aan structurele welzijnsinvesteringen boven een eenmalige loonsverhoging. Voor schoolbesturen is dat een opmerkelijk signaal: meer salaris is niet altijd het antwoord. Een goed doordacht benefitspakket, gericht op het welzijn van mensen op de lange termijn, kan effectiever zijn én duurzamer voor de begroting.
Sport en welzijn als arbeidsvoorwaarde
Een van de opvallendste bevindingen is de rol van sport- en welzijnsregelingen. 62% van de medewerkers beschouwt dit als doorslaggevend bij de keuze voor een nieuwe werkgever. Dat is geen luxe meer: het is een verwachting.
Voor het onderwijs raakt dit direct aan het thema duurzame inzetbaarheid. Leraren werken in een vak dat veel van hen vraagt: emotioneel, cognitief en fysiek. Scholen die investeren in de gezondheid van hun mensen, via een fitnessvergoeding, een vitaliteitsprogramma of toegang tot mentale ondersteuning, sturen een duidelijk signaal: wij zorgen voor jou, niet alleen als medewerker, maar als mens.
Dat signaal heeft effect op verzuim, betrokkenheid én retentie. Drie vraagstukken die in het primair en voortgezet onderwijs dagelijks op de tafel van HR en bestuurders liggen.
De kloof tussen aanbod en verwachting
Misschien wel de meest urgente bevinding uit het onderzoek is de kloof die bestaat tussen wat werkgevers aanbieden en wat medewerkers werkelijk waarderen. Veel organisaties investeren in benefits die weinig impact hebben, terwijl de behoeften van medewerkers, per generatie, per levensfase, per rol, aanzienlijk verschillen.
In het onderwijs speelt dit extra sterk. Een starter van 24 heeft andere behoeften dan een ervaren leraar van 52. Een deeltijdwerker denkt anders over flexibiliteit dan iemand met een fulltime aanstelling. Strategisch personeelsbeleid betekent dat je die verschillen kent en erop inspeelt. Niet met een generiek pakket voor iedereen, maar met een aanpak die ruimte biedt voor keuze en maatwerk.
Wat schoolbesturen nu kunnen doen
De studie biedt ook goed nieuws: 79% van de werkgevers verhoogt het benefits-budget, met een duidelijke verschuiving naar mentale en fysieke gezondheid. Het momentum is er. De vraag is of onderwijsorganisaties meebewegen of achterblijven.
Een paar concrete aandachtspunten voor HR-professionals en bestuurders in het onderwijs:
Breng de kloof in kaart. Weet jij wat jouw medewerkers écht waarderen in het arbeidsvoorwaardenpakket? En sluit dat aan bij wat je biedt? Een korte medewerkersbevraging kan al veel blootleggen.
Kijk verder dan de cao. De cao biedt een basis, maar geen differentiatie. Juist in de ruimte daarbuiten — extra verlofregelingen, vitaliteitsbudget, ontwikkelingsmogelijkheden — kun je als school onderscheidend zijn.
Verbind benefits aan preventie. Welzijnsinvesteringen zijn geen kostenpost als ze uitval voorkomen. Eén ziektemelding minder, één leraar die langer duurzaam inzetbaar blijft, betaalt een vitaliteitsprogramma al snel terug.
Betrek medewerkers bij het ontwerp. Benefits die van bovenaf worden bedacht, landen zelden goed. Zet medewerkers uit verschillende doelgroepen aan tafel en ontwerp samen een pakket dat klopt.
Tot slot
Het lerarentekort lost zichzelf niet op. Maar elke school heeft vandaag al ruimte om een aantrekkelijkere werkgever te worden — niet alleen voor nieuwe mensen, maar voor de mensen die er al werken. Secundaire arbeidsvoorwaarden zijn daarin een onderschat middel.
De data zijn duidelijk. De vraag is nu: wat doe jij ermee?
Dit artikel is gebaseerd op de Great Employee Benefits Study 2026, uitgevoerd door Alleo (by Epassi) in samenwerking met Pole Star Advisory. Het rapport is te downloaden via hrcommunity.nl.
